30 maja obchodzimy Dzień Rodzicielstwa Zastępczego. To polskie święto, powołane do życia na mocy uchwały Sejmu RP 24 maja 2006 roku. Ma na celu rozwijanie i popularyzację rodzicielstwa zastępczego w Polsce.

Warto pamiętać, że rodzicielstwo zastępcze i adopcyjne pełnią różne role. Rodzice zastępczy sprawują tymczasową opiekę nad dzieckiem, którego rodzice biologiczni – z różnych powodów – nie mogą się nim zająć. Ich wsparcie ma na celu albo przygotowanie dziecka do samodzielnego życia, albo umożliwienie powrotu do rodziny biologicznej. W przeciwieństwie do adopcji, która polega na trwałym przejęciu obowiązków rodzicielskich.

image by Mick Haupt on Unsplash

W Polsce kondycja rodzin zastępczych jest trudna a ich liczba maleje. Problem, co podkreślają specjaliści, jest złożony. Brakuje systemowych rozwiązań ekonomicznych ale również wsparcia psychoedukacyjnego i mentoringowego dla opiekunów. Sytuację mają zmienić dodatki finansowe (wypłacane od 1 lipca b.r.) oraz ustawa, która umożliwi dofinansowanie wynagrodzeń m.in. pracowników jednostek pomocy społecznej oraz systemu wsparcia rodziny i pieczy zastępczej zatrudnionych na podstawie umowy o pracę.

Kwestie rodzicielstwa adopcyjnego i zastępczego stanowią wdzięczny temat dla kampanii społecznych. Poniżej prezentujemy wybór, naszym zdaniem, wyjątkowo ciekawych i aktualnych:

1. Adoptuj przez całe życie. Twórcy nigeryjskiej kampanii zatytułowanej Child Adopters zwrócili uwagę na ciekawą zależność: o ile nasze dzieciństwo jest zdominowane przez najróżniejsze formy adopcji zabawek – lalek, misiów, czy figurek – o tyle nasza dorosłość jest wobec procesu adopcyjnego zdystansowana, by nie powiedzieć podejrzliwa. Projekt zrealizowany przez agencję X3M Ideas z Lagos ma na celu przede wszystkim zmianę powyższego podejścia:

Więcej na temat projektu można przeczytać TUTAJ.

2. Ta sama agencja, czyli X3M Ideas z Lagos, jest odpowiedzialna za inną niebanalną kampanię społeczną, promującą adopcje. Inicjatywa Adopt A Gift miała premierę w gorącym okresie przedświątecznym czyli w grudniu 2023 roku. Złożyła się na nią seria czterech rodzajów papieru do pakowania prezentów, których wzorki – oprócz bombek, gwiazdek czy choinek – zawierały miniaturowe wizerunki szczęśliwych (w domyśle adopcyjnych) rodzin. W myśl przesłania, że dla wielu dzieci posiadanie rodziny jest jedynym prezentem, o jakim marzą.

Więcej na temat projektu można przeczytać TUTAJ.

3. Norweską kampanię The Unthinkable Transfer poprzedziły badania, z których wynika, że ​​kobiety są bardziej skłonne do zostania rodzicami zastępczymi niż mężczyźni. Celem kampanii było zatem stworzenie komunikatu, który przemówi emocjonalnie do mężczyzn, zachęcając ich do aktywnego zaangażowania w proces adopcyjny. A cóż przemawia lepiej do mężczyzny niż futbol? W filmie, który można obejrzeć TUTAJ, nic nie jest przypadkowe. Bohater jest kibicem drużyny Liverpool F.C. bo ten właśnie zespół ma wśród Norwegów najliczniejszą rzeszę fanów. A błękitno-białe barwy Manchester City pojawiają się w pokoju mężczyzny dlatego, że… tego lepiej nie zdradzać i po prostu obejrzeć samemu.

4. Kampania The Lunchbox powstała dla norweskiego Urzędu ds. Dzieci, Młodzieży i Rodzin (Bufdir) w 2017 roku. Materiał wygenerował zawrotną liczbę 120 milionów odtworzeń w zaledwie jeden tydzień od publikacji, stając się viralem. W materiale postawiono na pokazanie siły wspólnoty i fakt, że nawet mały gest może odmienić czyjeś życie. Spot został przygotowany przez norweską agencję The Kitchen Leo Burtnett.

5. What If? To pochodząca ze Stanów Zjednoczonych kreacja przygotowana dla organizacji Partnership for Strong Families. Przekaz ubrano tutaj w formę lekkiego, humorystycznego wideo pokazującego, że każdy mierzy się z wątpliwościami. Przyszli rodzice zastępczy, będący bohaterami spotu, zadają sobie różne pytania – od zupełnie błahych jak kolor ścian, po znacznie poważniejsze – czy uda się porozumieć z rodziną biologiczną lub czy dziecko ich polubi.

6. Kampania Love is Foster Care podejmuje trudny i złożony temat, jakim jest rodzicielstwo zastępcze w formie rymowanki na dobranoc. Pokazuje, że opieka zastępcza to zadanie, które wiąże się z trudnościami, ale jest przy tym niesamowicie wynagradzające i pełne miłości. I to właśnie na miłości koncentruje swoją opowieść. Jaka jest miłość? Cierpliwa, dobra, pełna ofiarowanego drugiej osobie czasu. Miłość jest domem, który dajemy dziecku potrzebującemu opieki.

txt: Dorota Chrobak & Karolina Sendal