Czytająca szkoła warunkiem równych szans dla każdego dziecka to tytuł publikacji eksperckiej napisanej przez niecodzienny zespół autorski. Wykładowcy akademiccy, przedstawicielki biznesu, organizacji pozarządowych i instytucji kultury stworzyli wspólnie i spisali wizję szkoły wychowującej dzieci w ekosystemie czytelniczym. Wydawcą Czytającej szkoły jest nieformalna koalicja Czytająca Polska. Egzemplarze drukowane będą rozsyłane do ekspertów ds. edukacji w całym kraju, natomiast publikacja w wersji cyfrowej jest dostępna bezpłatnie.

Według autorów postulowana Czytająca szkoła, to środowisko, które stawia sobie za cel tworzenie i wspieranie ekosystemu czytelniczego wokół każdego dziecka; ekosystemu, na który składa się szeroki i przyjazny dostęp do książek oraz regularny i bardzo widoczny wzór czytającego dorosłego.

image by Michał Parzuchowski on Unsplash

Powyższy postulat oznacza wypracowanie na poziomie szkoły kilku elementów kluczowych dla sukcesu. Opracowanie strategii budowania kompetencji czytelniczych dzieci w oparciu o zabawę i przyjemność to pierwszy krok. Plan współpracy szkoły z rodzicami w obszarze czytelnictwa, to niełatwy drugi element. Trzeci postulat autorów to wprowadzenie systemu wczesnej oceny kompetencji czytelniczych dzieci i skutecznego oraz szybkiego „nadrabiania” tam, gdzie jest to wskazane – by ułatwić dzieciom o niższych kompetencjach naukę i wyrównać poziom. Kolejny element to biblioteka otwarta, przyjazna i wyposażona także w książki wybrane przez dzieci, następnie zaangażowanie w realizację strategii budowania ekosystemu czytelniczego całej kadry, a nie jedynie polonistki i bibliotekarza, włączenie biblioterapii i alternatywnych metod nauczania czytania, by ułatwić naukę czytania także dzieciom o specjalnych potrzebach edukacyjnych.

image by Johnny McClung on Unsplash

Wizja przedstawiona w publikacji, jak podkreślają autorzy, nie jest rewolucyjna. Czytająca szkoła to wizja, w której każde dziecko ma realne szanse na sukces w wybranej dziedzinie, nauczyciele we współpracy z rodzicami koncentrują wysiłek tam gdzie jest on potrzebny i osiągają wspólny, dobrze zdefiniowany cel, a dyrekcja, realizując swoją rolę przywódczą, celebruje sukcesy, które wspólnota szkolna osiąga. Wierzymy, że czytająca szkoła to wizja jak najbardziej realizowalna – deklaruje zespół autorski na okładce publikacji.

image by Ben White on Unsplash

– Idea rozwoju ekosystemu czytelniczego jest obszarem moich prac badawczych (i moją pasją!) już od wielu lat – podkreśla dr Kinga Białek, wykładowczyni Szkoły Edukacji PAFW i UW, szefowa zespołu pracującego nad nową podstawą programową do języka polskiego, współautorka Czytającej szkoły. – Cieszę się niezmiernie, że doczekała się rozwinięcia w postaci publikacji „Czytająca szkoła”. Refleksje nad funkcjonowaniem książki i czytania w szkole są dziś ogromnie potrzebne, a przygotowanie nowej podstawy programowej do języka polskiego to wielkie zadanie, w realizacji którego takie publikacje będą wspaniałą inspiracją.

Publikację stworzył zespół z wielu miast i sektorów: publikacja powstała między Krakowem, Wrocławiem, Katowicami a Warszawą, w jej powstanie zaangażowali się wykładowcy Uniwersytetu Warszawskiego, Jagiellońskiego i SWPS, przedstawicielki Fundacji Szkoły Edukacji, Fundacji Edico, Fundacji Czas Dzieci, Fundacji Powszechnego Czytania, wydawnictwa Mamania, firmy Psychologia Edukacyjna i Instytutu Książki.

– Powstanie tej publikacji jest dla mnie budującym doświadczeniem – spotkaliśmy się jako przedstawiciele naprawdę różnych środowisk, pierwsze rozmowy wcale nie były oczywiste, wizja na pierwszym spotkaniu rodziła się na drodze mocnego, dobrego, ale też transparentnego ścierania się. Ale udało się! – podkreśla Agnieszka Rasińska-Bóbr, wicedyrektorka Instytutu Książki, odpowiedzialna za prace stolika „Książka w szkole” w ramach Koalicji Czytająca Polska. – Po kolejnych dwóch spotkaniach mamy taki niesamowity efekt. To realnie dodaje skrzydeł.

– Ścieżki jakimi udaje się nam do czegoś doprowadzić zaskakują nas samych – zaznaczyła Maria Deskur, prezeska Fundacji Powszechnego Czytania, współautorka publikacji. – Pomysł, by rozmawiać o funkcjonowaniu czytania w szkole przyszedł od Katarzyny Łakomik ze Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury, która potem tylko raz mogła brać udział w warsztatach i nie jest współautorką broszury powstałej dzięki jej wspaniałej inspiracji. To pokazuje, że warto rozmawiać, inspirować się, wrzucać pomysły – czasem padają na dobry grunt!

Publikację cyfrową można bezpłatnie pobrać na stronie: https://miastoliteratury.pl/czytajaca-szkola/

oprac: Dorota Chrobak