Według Jewish Federation of Brazil od początku 2024 roku liczba incydentów o charakterze antysemickim wzrosła w Brazylii o 263% w porównaniu z rokiem ubiegłym. Wybuch wojny Hamasu z Izraelem oraz wystąpienia publiczne znanych artystów, adresowane przeciwko przedstawicielom narodu żydowskiego, generują błyskawiczny wzrost nienawiści na tle narodowościowym. Nawet w tak zróżnicowanym etnicznie, religijnie i kulturowo społeczeństwie jak brazylijskie (Brazylia jest siódmym najludniejszym państwem świata).

Walka z antysemityzmem, zwłaszcza w kreatywny i dowcipny sposób, jest nie lada wyzwaniem. Ale nie niemożliwym, co udowadnia wspólny projekt organizacji non-profit StandWithUs Brazil i agencji VML Brazil, opatrzony znaczącym tytułem: Yeermulke: Drop anti-Semitism. Nazwa inicjatywy stanowi połączenie dwóch słów: yarmulke, po polsku jarmułka (od tur. jahmurłuk = kaptur), czyli kipa – noszona powszechnie przez Żydów mała, okrągła czapeczka bez daszka oraz Yeezy, linia sneakersów sygnowana przez słynącego z antysemickich wypowiedzi rapera i projektanta Kanye Westa. Z kolei drop to dosłownie „rzucenie towaru”– ściśle limitowana kolekcja produktów, dostępna w sprzedaży przez bardzo krótki czas, co czyni ją jeszcze bardziej pożądaną w oczach klientów. Sformułowanie Drop anti-Semitism, w odniesieniu do całokształtu przedsięwzięcia, ma zatem wieloznaczne i niesłychanie przewrotne znaczenie.

Yeermułki zostały zaprojektowane przez światowej sławy projektanta Alexandre’a Herchcovitcha i wykonane przez markę À La Garçonne, która działa na rzecz zrównoważonego rozwoju. Wszystkie egzemplarze mają charakter upcyklingowy – cały materiał do ich wykonania pochodzi ze sneakersów, natomiast podeszwy (nie wykorzystane w procesie produkcji) zostały poddane recyklingowi.

– Rasizm i nietolerancja religijna manifestują się w różnych środowiskach, także artystycznym – mówi Igor Sabino, specjalista ds. zarządzania treścią w StandWithUs Brazil. – Więc postanowiliśmy z tym walczyć poprzez sztukę, a dokładniej poprzez modę, nadając nowy sens sneakersowi, który stał się sednem kontrowersji. Yeermulke nie jest jednak kampanią przeciwko osobie lub firmie. To nowy sposób walki z antysemityzmem.

txt: Dorota Chrobak