23 i 24 września odbędzie się ogólnopolska akcja #LasySięliczą. To inicjatywa organizacji społecznych, której celem jest popularyzowanie bliskiego kontaktu z naturą oraz zachęcenie do większego zaangażowania we wspólne kształtowanie przyszłości polskich lasów. W ramach inicjatywy zaplanowano spacery, wycieczki krajoznawcze, grzybobrania i inne aktywności plenerowe, prowadzone w całym kraju przez lokalnych wolontariuszy. Mapa wydarzeń dostępna jest na stronie www.lasysielicza.pl, a możliwość zgłoszenia kolejnych jest bezpłatna.

O tym, że nie ma lepszego sposobu na przywitanie kalendarzowej jesieni, niż spacer po lesie, nie trzeba nikogo specjalnie przekonywać. W tym roku jednak dodatkową zachętą do jego odwiedzenia jest akcja #LasySięLiczą i udział w jednym z licznych, leśnych wydarzeń na mapie całego kraju. Zaplanowane na 23 i 24 września wycieczki krajoznawcze, spotkania z przyrodnikami czy aktywności plenerowe to również dobry pomysł na spędzenie czasu z rodziną, dziećmi czy przyjaciółmi na łonie przyrody. Mapa wydarzeń i formularz zgłaszania kolejnych dostępne są na stronie www.lasysielicza.pl. Do inicjatywy można dołączyć również indywidualnie poprzez spacer „we dwoje” lub rodzinny wypad na grzyby. Wystarczy udostępnić relację z czasu spędzonego w lesie w mediach społecznościowych z hasztagiem #LasySięLiczą.

Akcja #LasySięLiczą, poza propozycją atrakcyjnego spędzenia wolnego czasu na łonie natury, ma również ważne przesłanie, związane z ochroną przyrody oraz postępującej, niekontrolowanej eksploatacji terenów leśnych. – Chcemy wspólnie pokazać jak ważne dla społeczeństwa są lasy i inne tereny przyrodnicze – podkreśla Marcin Mystkowski, jeden z pomysłodawców akcji. – Niestety głos obywateli w tej sprawie jest systemowo pomijany. Chcemy pozytywnej zmiany dla polskich lasów. Czas pokazać, że nie zgadzamy się na traktowanie lasów i innych terenów przyrodniczych wyłącznie jak zasobu, który można bez końca eksploatować z pominięciem społecznej kontroli. Lasy to nasze wspólne dobro!

Zgodnie z oficjalnymi danymi, lasy zajmują 29,6 proc. powierzchni Polski. Do Skarbu Państwa należy 7,5 mln ha lasów, co stanowi 80 proc. wszystkich lasów i niemal 25 proc. obszaru kraju. Ich zarządzaniem w imieniu wszystkich obywateli zajmuje się spółka Lasy Państwowe. Według sprawozdania finansowego Lasów Państwowych za rok 2022, spółka wygenerowała rekordowy przychód w wysokości 15,2 mld złotych, z czego aż 90 proc. (13,7 mld złotych) pochodziło z wycinki i sprzedaży drewna z lasów publicznych. W porównaniu z rokiem 2021 kwota ta wzrosła o 50 proc. Jednocześnie w ubiegłym roku zaledwie 0,4 proc. przychodu przeznaczono się na ochronę przyrody[1]. Tak niskie nakłady inwestycyjne na ten cel wpisują się zresztą w trwający od 2016 roku trend, bowiem w ciągu ostatnich 8 lat, wydatki na te cele spadły aż o 17 proc[2]!

image by Marcin Jozwiak on Unsplash

– Zarządzanie przez Lasy Państwowe opiera się na wielofunkcyjnym modelu określonym w Ustawie o lasach, który zakłada równoczesne spełnianie trzech podstawowych funkcji: prowadzenia gospodarki leśnej, działań związanych z ochroną lasów oraz ich udostępnianie społeczeństwu – komentuje Piotr Klub, leśnik-przyrodnik, z Fundacji Dziedzictwo Przyrodnicze. – Obecny model zarządzania finansami wypracowanymi z tego wspólnego dobra, jakim są polskie lasy, zdaje się jednak naruszać ten równowagę, faworyzując jedną sferę kosztem pozostałych.

Weryfikacji obecnej strategii gospodarowania zasobami leśnymi oczekuje zdecydowana większość Polaków. Według badań, 75 proc. naszych rodaków domaga się ograniczenia wycinki drzewostanu[3]. 67 proc. jest za zwiększeniem ochrony lasów[4], aż 80 proc. za powołaniem do życia nowych parków narodowych[5]. 8 na 10 Polaków jest zdania, że lokalne społeczności powinny mieć większy, niż obecnie, wpływ na decyzje o lasach. Jednocześnie zaledwie 6,5 proc. uczestników badania jest świadomych możliwości wzięcia udziału w konsultacjach społecznych dotyczących przyszłości lasów w naszym kraju[6].

– Głos obywateli, jaki rezonuje w wynikach najnowszych badań, powinien być usłyszany przez rządzących, niezależnie od ich przynależności politycznej – podsumowuje Monika Skrzyńska ze sztabu akcji #LasySięLiczą. – Lasy są naszym wspólnym skarbem, który powinniśmy zabezpieczyć dla przyszłych pokoleń. Akcja #LasySięLiczą nie tylko promuje bliskość z przyrodą, ale także podkreśla, że społeczeństwo powinno mieć realny wpływ na decyzje o lasach.

Więcej o #LasysięLiczą: https://lasysielicza.pl/

[1] Sprawozdanie finansowo-gospodarcze PGL LP 2022.
[2] Lasy na sprzedaż: jak Lasy Państwowe uwłaszczyły się na wspólnych lasach, Stowarzyszenie Pracownia na Rzecz wszystkich Istot, Bystra 2023 r.
[3] Lasy poza kontrolą. Raport o wybranych nieprawidłowościach gospodarki leśnej w obszarach cennych przyrodniczo w Polsce, Stowarzyszenie Pracownia na rzecz Wszystkich Istot, 2021.
[4] IPSOS dla Pracownia na Rzecz Wszystkich Istot, marzec 2023 r.
[5] IPSOS dla Lasy i Obywatele, maj 2021 r.
[6] Tamże.