25 listopada rozpoczęła się międzynarodowa akcja 16 Dni Przeciwko Przemocy ze Względu na Płeć. „Księcia z bajki się zachciało?!” to kampania wspierająca Antyprzemocową Linię Pomocy prowadzoną przez SEXEDPL, której partnerem strategicznym jest Uber Polska. W spotach pokazujących różne oblicza przemocy seksualnej, wzięli udział Mateusz Damięcki i Eryk Kulma.

Punktem wyjścia dla kampanii jest raport „Imprezowa Mapa Polski” przeprowadzony przez SEXEDPL. Badanie pokazało, że:

– 1 na 3 mężczyzn nie uznaje seksistowskich komentarzy i żartów za nadużycia seksualne,

– 1 na 4 mężczyzn uważa, że niechciane obnażanie się nie jest przemocą seksualną.

Jak czytamy na stronie SEXEDPL, jeśli ktoś nie rozpoznaje danego zachowania jako przemoc, z dużym prawdopodobieństwem będzie je powtarzał – często nieświadomie. Tymczasem dla kobiet seksualne komentarze w mediach społecznościowych, gwizdy na ulicy czy niechciane zdjęcia w wiadomościach to część codziennego doświadczenia. 

Jak zwraca uwagę psycholożka Sara Tylka, celem prowadzonej edukacji nie jest zawstydzenie, ale zwiększenie świadomości, która może stać się punktem wyjścia do zmiany.

– Część mężczyzn jest szczerze zaskoczona, kiedy słyszy: „To mnie przestraszyło”, „Czułam się uprzedmiotowiona”, „To była przemoc”. Dla nich to czasem pierwszy moment, gdy widzą swój „normalny żart” z innej strony. I właśnie dlatego edukacja jest tak ważna. Nie po to, by kogoś zawstydzać. Po to, by pokazać: Jeśli Twoje słowa kogoś paraliżują, a nie cieszą, to nie jest komplement, tylko sygnał, że czas zmienić zachowanie – mówi psycholożka Sara Tylka.

Baśń w krzywym zwierciadle

W spotach wykorzystano konwencję baśni. Opowiadane od dzieciństwa historie miały przekazywać ważne lekcje o wartościach i sposobach zachowania. Przedstawiani w nich książęta byli pełni dobrych cech – szarmanccy, delikatni, troskliwi.

Baśnie od zawsze uczą nas o moralności, o tym, kim warto być i jakie wartości reprezentować. W wersjach, które znamy z dzieciństwa, książęta są szarmanccy, delikatni, troskliwi. Twórcy zadali sobie pytanie: Co jednak się stanie, jeśli każemy im wypowiedzieć słowa, które dziś tak często słyszą kobiety – na ulicy, w klubie, w internecie? Dzięki temu zabiegowi udało się pokazać absurdalność seksistowskich i przemocowych tekstów wypowiadanych przez kogoś kojarzonego z ideałem.

W spotach wzięli udział znani aktorzy: Mateusz Damięcki (“Furioza”, “Kochaj i tańcz”, “Przedwiośnie”), jako książę ze „Śpiącej królewny” oraz Eryk Kulm (“Chopin, Chopin!”, “Filip”, “Bokser”) jako książę z „Kopciuszka”. Towarzyszą im: Aleksandra Kielan i Julia Trzaskalik.

SEXEDPL wskazuje na dwa cele prowadzonej kampanii:

1. Uświadomienie mężczyzn

…że to, co często bywa nazywane „żartem”, jest przemocą. Że catcalling nie jest komplementem. Że wysyłanie niechcianych zdjęć to nie flirt. Że słowa mają konsekwencje.

2. Danie kobietom języka i oparcia

…by mogły nazwać to, co je spotyka, i poczuć, że nie są same. Że nie przesadzają. Że to, czego doświadczyły, jest realnym nadużyciem, a ich granice są ważne.

Pomysłodawcą kampanii jest agencja Brain. Reżyserem spotów jest Sebastian Pańczyk – wielokrotnie nagradzany twórca teledysków (m.in. dla Dawida Podsiadło), spotów reklamowych oraz musicalu „Północ/Południe” Quebonafide.

Pomoc na TikToku

Partnerem komunikacyjnym Antyprzemocowej Linii Pomocy SEXEDPL jest TikTok. Po wpisaniu słów związanych z przemocą seksualną czy molestowaniem, użytkownikowi wyświetla się odpowiedni komunikat oraz informacja o Antyprzemocowej Linii Pomocy SEXEDPL.

Zaktualizowana baza słów kluczowych i popularnych zwrotów powstała przy współpracy z SEXEDPL a wprowadzone rozwiązanie będzie na stałe widoczne w aplikacji. TikTok przekazał również środki na promocję kampanii w serwisie, by tak spoty kampanijne, jak i treści edukacyjne, które powstaną na profilu SEXEDPL dotarły do jak najszerszej grupy odbiorców.

oprac. Karolina Sendal