W najbliższą sobotę, 1 października, odbędzie się 6. edycja Międzynarodowego Dnia Lokatora. Z tej okazji stołeczne organizacje lokatorskie (Warszawskie Stowarzyszenie Lokatorów, Kancelaria Sprawiedliwości Społecznej, Lewicowa Alternatywa, Kolektyw „Syrena”, OZZ Inicjatywa Pracownicza) przygotowują marsz przeciwko eksmisjom i w obronie lokatorów sprzedawanych w ramach reprywatyzacji mieszkań komunalnych i prywatyzacji mieszkań zakładowych.

Corocznie w Polsce zapada ok. 20 tys. wyroków eksmisyjnych, z których połowa nakazuje eksmisję bez prawa do lokalu socjalnego. Formalnie, zgodnie z wyrokami Trybunału Konstytucyjnego oraz międzynarodowymi konwencjami ochrony praw człowieka, prawo powinno zapewniać każdemu ochronę przed eksmisją na bruk. Niestety, ochrona zapewniana przez polskie prawo mieszkaniowe jest niepełna i de facto dopuszcza eksmisje na bruk: osoby eksmitowane bez prawa do lokalu socjalnego są kierowane do pomieszczeń tymczasowych skąd można potem dokonać eksmisji na ulicę, osoby wynajmujące mieszkania w ramach tzw. najmu okazjonalnego również mogą być eksmitowane bez zapewnienia im jakiegokolwiek lokalu.

Ochrona jaką jest lokal socjalny przysługuje z mocy ustawy jedynie wobec 6 kategorii lokatorów z zasobów gminnych, TBS i spółdzielczych, są to: kobiety w ciąży, małoletni niepełnosprawni, osoby obłożnie chore, emeryci i renciści otrzymujący dochody na poziomie uprawniającym do korzystania z pomocy społecznej, bezrobotni oraz osoby, którym prawo do lokalu socjalnego przysługuje na podstawie uchwały rady gminy). Wobec pozostałych lokatorów sąd może, ale nie musi orzec o prawie do lokalu socjalnego.

Obecnie planowana jest dalsza liberalizacja przepisów o eksmisjach: m.in. zniesienie katalogu osób wobec których sąd musi orzec o prawie do lokalu socjalnego. Problem eksmisji przedstawiany często jako „walka z patologią” i „pozbywanie się mieszkańców, którzy dewastują mieszkania”, tymczasem, w wielu wypadkach przyczynami eksmisji są rosnące koszty najmu i niskie dochody obywateli, którzy nie są w stanie płacić. Eksmisja nie jest rozwiązaniem problemu zadłużenia czynszowego i najczęściej rozpoczyna ścieżkę prowadzącą wprost do bezdomności.

Marsz rozpocznie się pod budynkiem Sejmu o godzinie 14.00 i potrwa około 3 godziny.